Tìm hiểu quá trình sinh trưởng của rệp hại ngô và biện pháp phòng trừ

Rệp ngô hay còn gọi là rệp lá ngô, rệp cờ hại ngô là đối tượng gây hại nghiêm trọng trên cây ngô. Chúng chích hút dịch lá bao cờ, làm lá bạc trắng và bao phấn bị khô dẫn đến thiếu phấn, hại râu ngô làm râu bị khô không có khả năng thụ phấn ảnh hưởng lớn tới năng suất mùa vụ. Cùng tìm hiểu quá trình phát sinh và sinh trưởng của rệp ngô cũng như các biện pháp phòng trừ.

1. Điều kiện phát sinh và quá trình sinh trưởng của rệp ngô

1.1 Điều kiện phát sinh rệp hại ngô

Rệp là loài ưa ẩm, xuất hiện trên đồng ruộng vào khoảng tháng 10, 11 phát triển nhiều trong tháng 1, tháng 2 lúc ẩm độ không khí cao. Từ tháng 4 trở đi số lượng rệp giảm dần. Trong mùa hè chỉ thấy rệp xuất hiện lẻ tẻ.

Những ruộng gieo dày, độ ẩm không khí cao rệp phát triển mạnh. Đầu vụ ngô đông xuân, rệp cái có cánh từ các cây ký chủ bay tới các ruộng ngô. Ở đây rệp tiếp tục sinh sản và phát triển. Rệp non lớn lên gây hại trên cây ngô.

1.2 Quá trình sinh trưởng của rệp cờ hại ngô

Một năm có từ 7 – 10 lứa rệp. Rệp ngô sinh sản theo lối đơn tính và đẻ con. Rệp non trải qua 7 – 10 lần lột xác mới thành rệp trưởng thành. 

• Trong quần thể rệp thường thấy nhiều loại hình: Rệp cái không cánh, rệp cái có cánh và rệp con. 
• Rệp có cánh và rệp không cánh dài 1,5 – 2,3 mm, màu vàng nhạt hoặc xanh xám, cơ thể hình bầu dục, thân mềm. 
• Chân và tuyến tiết sáp ngắn, màu xanh đen. 
• Rệp cái có cánh có đầu, ngực màu đen và bụng màu xanh. 
• Rệp non màu xanh sáng, chân và tuyến tiết sáp giống như trưởng thành có màu đen.

Ở đây rệp cái có cánh đẻ ra rệp con không có cánh. Những con rệp con này lớn lên tiếp tục sinh sản theo lối đơn tính nhiều thế hệ và gây hại trên cây ngô.

2. Biện pháp phòng trừ rệp hại ngô

Rệp ngô hút nhựa ở trên nhiều bộ phận của cây như lá non, bông cờ, lá bi, nõn ngô, bẹ lá làm cho cây ngô mất hết dinh dưỡng. Từ đó cây trở nên còi cọc, yếu ớt, bắp bé đi. Hoặc không hình thành bắp nếu bị hại từ giai đoạn cây còn nhỏ, chất lượng hạt xấu kém. Rệp phá hại làm giảm năng suất và phẩm chất ngô rõ rệt. Do đó để đảm bảo năng suất mùa vụ bà con nên áp dụng một số biện pháp phòng trừ sau:

– Biện pháp canh tác: Vệ sinh đồng ruộng, làm sạch cỏ trong ruộng và xung quanh bờ để không bị rệp bay sang phá hại từ các ký chủ phụ. Không nên trồng ngô mật độ quá dày. Khi cây ngô cao 25 – 30 cm thì tiến hành tỉa bớt để loại bỏ những cây gầy yếu cho ruộng thông thoáng hạn chế rệp phát triển.

– Biện pháp sinh học: Bảo vệ các loài thiên địch của rệp hại ngô là bọ rùa và ấu trùng ruồi Sirphus sp.

– Biện pháp hóa học: Khi thấy mật độ rệp cao, khả năng gây hại lớn, có thể dùng một trong các loại thuốc trừ sâu. Chú ý thời gian cách ly đối với các loại ngô ngọt, ngô rau bao tử và ngô thu bắp non trước khi thu hoạch ít nhất 20 ngày để tránh ngộ độc cho người và gia súc. Ưu tiên dùng các loại thuốc trừ sâu vi sinh hoặc có nguồn gốc từ thảo mộc.

Để bảo vệ và chăm sóc cây ngô bà con nên thăm đồng thường xuyên và triển khai các biện pháp bảo vệ ngay khi có sự tấn công của rệp. Hy vọng rằng với những kiến thức về quá trình sinh trưởng cũng như điều kiện phát sinh của rệp mà Big Five chia sẻ sẽ giúp ích nhiều cho bà con. Chúc bà con mùa vàng bội thu.